Web'de erişilirlik (erişilebilirlik)

Bilişimde sosyal, ahlaki, teknik ve hukuksal boyutları olan yeni bir meslek etiği...

Erişilirlik (accessibility) veya erişilebilirlik bir uygulamanın içeriğinin ve vermiş olduğu hizmetin “herkes” tarafından eksiksiz ulaşılabilir, algılanabilir, değerlendirilebilir ve kullanılabilir olması, duruma, ihtiyaçlara ve tercihlere cevap verebilecek esneklikte olması demektir. Buradaki “herkes” kelimesi özürlü olsun olmasın herkes demektir. Özürlülük hali fiziksel, zihinsel ve algılamaya ya da ifade etmeye yönelik olabilir. Erişilirlik elbette sadece özürlüler için değildir. Mesela yaşlı olmak, geçici bir rahatsızlığı bulunmak, bilgisayarında Flash desteği olmamak bir özür değildir.

Buna karşılık erişilirlik en çok özürlüler için önem taşımaktadır. Günümüzde web’i kullanan milyonlarca özürlü bulunmaktadır ve bu kişiler için web sadece erişebildikleri kadardır. Bu insanlar web’e ulaşabilmek için özel donanım ya da yazılımlardan faydalanmaktadırlar. Eğer bir web uygulaması erişilirlik özelliğine sahip değilse özürlülerin bu site içeriğine ulaşmaları onlar için ya imkansız ya da çok güçtür.

Web erişilirliği ilkelerini kullanmayan bir e-devlet sitesi ya da kurumsal bir uygulama vatandaşının ya da müşterisinin tümüne karşı aynı duyarlılığı ve hassasiyeti göstermiyor, onlara fırsat eşitliği tanımıyor, en azından gereken saygıyı göstermiyor demektir. Onlar için yeni ve ayrı bir uygulama yapmayın, var olan uygulamanızı onlar için de erişilir kılın.

Erişilir olmanın avantajları

Web uygulamalarınızın erişilirlik ilkelerine uygun olmasının, size ya da kurumunuza getireceği bir çok avantaj vardır:

• Daha fazla kullanıcıya hitap eder ve daha çok kişi ve uygulama (mesela arama motorları gibi) için ulaşılabilir olursunuz
• Özürlüler için fırsat eşitliği yaratmış olursunuz
• Uzun vadede harcamalarınızdan %50'ye varan oranlarda tasarruf etmiş olursunuz
• Uygulamanız web standartlarına uygun ve geleceğe şimdiden hazırdır. Gelecekte oluşturulacak tüm donanım ve yazılımlara şimdiden uygundur
• Uygulamanız farklı platformlar (mobil cihazlar vs.) için de uygundur
• Uygulamanız daha uzun ömürlü, daha kolay güncellenebilir ve yönetilebilir olacaktır
• Uygulamanızda hiç bir değişiklik yapmadan görünümünü değiştirebilir veya aynı uygulamaya için birden fazla stil uyarlayabilirsiniz
• Bazı durumlarda sorumluklarınızı yerine getirmiş olursunuz